Disk birleştirme (defragmentation) hakkında bilinmesi gerekenler

Diske bir şey kaydetme işlemlerinde işletim sistemimiz dosyamızı yakın konumlara (kümeler – cluster) yazmak ister. Dosya silme, kaydetme işlemleri arttıkça dosyalar arasındaki (içindeki) boş alanlar artar. Daha sonra büyük dosyalar kaydederken ya da program yüklerken yeni dosyanızın parçaları diğer dosyalar arasındaki boş alanlara serpiştirilir. Yani dağınıklık (fragmentation – fiziksel bir dağınıklık olmayıp dosya sistemiyle ilgilidir) gittikçe artar. Artan bu dağınıklık artan erişim süreleri, azalan işletim sistemi performansı ve de yavaşlayan bir pc ile son bulur.

İşte bunun için Windows işletim sistemlerinde Microsoft kökenli olmayan zamanında üçüncü kişilere ait (third party software – işletim sisteminde bütünleşik bulunmayan) disk birleştiricisini sunmuştur. Bu küçük ve faydalı program ile sisteminizi bir nebze hızlandırmanız mümkündür.

Yalnız bunları yapmadan önce bilmeniz gerekenler var. Yani direk disk birleştiriciyi çalıştırıp performansın artmasını beklemiyoruz.

Adım adım şunları yapmamız gerekiyor:

  1. Her şeyde olduğundan daha az olabilir ama birleştirme işlemi de kendi çapında riskler taşır. Risk deyince hemen aklınıza yedekleme geldi değil mi? Ama en son yedeğinizi ne zaman aldınız kimbilir? Öyleyse tembelliğe son verip asr backup alsak ne güzel olur biliyor musunuz? 
  2. Diskin ve dosya sisteminin sağlığından emin olmamız lazım, hayatın sonuna gelmiş diski birleştirip performans beklemenin manası yok. Onun için scandisk veya chkdsk araçlarını onarma opsiyonları ile çalıştırmalıyız.
  3. Birleştirmeyi çalıştırmadan önce disklerimizden ihtiyacımız olmayan dosyaları silmemiz bizim için daha iyi olur, daha sonradan silip dağınıklığa (fragmentation ya da parçalanma da denilebilir) katkıda bulunmanın faydası yok. Hemen disk temizleme programı aklınıza geldi değil mi? İşte onunla gereksiz olduğundan emin olduğunuz dosyaları bir çırpıda silebilirsiniz. Onun bilmediklerini de elle sileceğiz.
  4. Disk birleştirme programı herhangi bir süreç veya program tarafından kilitlenmiş dosyaları kontrol edemediğinden onları birleştiremez desem yeridir. Onun için sistemimizde aşırı dosya kilitleyen antivirüs programı, exchange, sql vb programları kapatıp servisleri durduruyoruz. Yoksa başkalarına ait dosyaları birleştiricimiz birleştiremiyor. 🙁
  5. Birleştirme aşamasına yaklaştık.. Ama önce bakalım birleştireceğimiz diskin en az %15’i boş mu? Kontrol edelim.. Birleştirme süreci sırasında dosya taşıma operasyonları olduğundan bu kadar alan ne için diye sormayın..
  6. Ya bi de bu işi bilgisayarın kullanılmayacağı zamanlar yapın. Oyun oynarken disk birleştirmek mümkündür ama birleşmez.
  7. Kullandığınız işletim sistemine göre birleştirme programımız farklı yollardan açılabilir. XP’de >başlat>çalıştır>dfrg.msc ile birleştirici konsoluna ulaşılabilir. Önce bir analiz etmek lazım birleştirmek gerekiyor mu diye, aslında bunu en başta yapmamız gerekir ama geçtik bir kere.. Zaten bu yazının tamamını okumadan işleme de başlamazsınız.
  8. Evet, eğer işletim sistemimiz birleştirmemimizi tavsiye ederse biz de birleştirelim o zaman.. Ve kapatıp açalım bakalım performans artmış mı?

Burada yazmadığım bir durum var. İşletim sisteminin kilitlediği dosyaları nasıl birleştireceğim? Mesela paging file ya da takas dosyası birleşmezse sistemde parçalanma devam etmez mi? Bunun üstesinden nasıl gelirim diyorsanız kısaca yazayım.. İşletim sistemi takas dosyasının boyutu genelde ramle ilişkilidir. Ve işletim sistemi bu dosyanın boyutunu sıfırlamanıza izin verir, dosyanın boyutunu sıfırladıktan sonra işletim sistemi yeniden başlatılıp birleştirme işlemi yapılırsa birleşmemiş dağınıklık kalmaz denilebilir. Dosyanın boyutunu eski haline getirmeyi unutmazsınız tabii ki..

Daha fazla performs, pc canavarları hedefiniz daha fazla performans, ileri !!!

Savaş Yaşar
MCP, MCSA, MCSE

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Doğrulama sorusu *